Goals House Rondetafelgesprek, World Economic Forum, Davos – Thilo Beck


Wij leven in een historische periode die wordt gekenmerkt door onzekerheid, wat een diepgaande impact heeft op onze geestelijke gezondheid. Onderzoek toont aan dat – gemiddeld genomen – 15% van de volwassenen in de werkende leeftijd wereldwijd met een psychische aandoening leeft, waarbij depressie en angst de wereldeconomie jaarlijks US$ 1 biljoen kosten aan verloren productiviteit. Maar meer dan dat: wij verliezen jaarlijks 8 miljoen mensen door problemen met de geestelijke gezondheid, en buitensporige werkstress blijkt verantwoordelijk te zijn voor meer dan 120.000 sterfgevallen per jaar. De COVID-19-pandemie heeft deze crisis verder verergerd, waarbij vrouwen en jongere personen onevenredig zwaar werden getroffen. Desondanks blijft geestelijke gezondheid een verwaarloosd mondiaal vraagstuk, en blijft een alomtegenwoordig stigma bestaan op de werkvloer.
Het ontwikkelen en bevorderen van een bijbehorende mindset en bijbehorende copingvaardigheden bij mensen voor een productief, gelukkig en lang leven is essentieel om ons personeelsbestand te versterken en deze steeds zorgwekkender cijfers aan te pakken. Naast een adequate beoordeling en behandeling van psychische aandoeningen vereist dit de bevordering en beoefening van psychologische flexibiliteit, niet-oordelende acceptatie van onaangename emoties en het vermogen om waardegedreven, geëngageerde actie te ondernemen. Met andere woorden: bedrijven moeten een ondersteunende bedrijfscultuur creëren en zich richten op technieken die ons helpen een onzekerheid te verdragen die nooit eerder in de geschiedenis is gezien. Daartoe is een maatschappijbrede aanpak dringend noodzakelijk, die een breed spectrum aan preventieve maatregelen omvat, om een holistische verwezenlijking van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen van de VN te waarborgen.
In 2015 erkenden de Verenigde Naties dat het bereiken van een betere wereld tegen 2030 een verbetering van de mondiale geestelijke gezondheid vereist, zoals blijkt uit Doel 3 (bevordering van gezondheid en welzijn) van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG's). De praktische verwezenlijking van SDG 3 blijft echter aanzienlijk achter bij de oorspronkelijke ambities. Psychische stoornissen – waaronder verslavingsstoornissen, angst, depressie en burn-out – blijven wereldwijd exponentieel toenemen. Zo namen diagnoses op het gebied van geestelijke gezondheid in de VS in 2023 aanzienlijk toe in vergelijking met 2019 (45% versus 31%). In het Verenigd Koninkrijk constateerde een recent onderzoek dat 20% van alle jongeren waarschijnlijk een psychische aandoening heeft.
Erger nog: stress is een belangrijke oorzaak van psychische problemen, en ongeveer 75% van de Amerikanen ervaart maandelijks matig tot hoog stressniveau. Onderzoek toont ook aan dat de door stress veroorzaakte DNA-veranderingen kunnen leiden tot psychische aandoeningen zoals stemmings- en angststoornissen. In een recent onderzoek voegden onderzoekers bijvoorbeeld corticosteron – het belangrijkste hormoon dat muizen produceren in stressvolle situaties – gedurende vier weken toe aan hun drinkwater. De wetenschappers ontdekten dat de muizen angstiger waren tijdens een doolhoftest na blootstelling aan corticosteron. Ziekteverzuim op het werk is doorgaans vijf keer hoger bij mensen die kampen met een psychische aandoening. Zelfs wanneer zij wel aanwezig zijn op het werk, is verminderde productiviteit zes keer waarschijnlijker bij degenen die worstelen met hun emotioneel welzijn. Volledige en productieve werkgelegenheid – een andere pijler van de SDG's, zoals blijkt uit Doel 8 – is daarom onmogelijk zonder een compassievolle maar pragmatische benadering van geestelijke gezondheid.

Bedrijven moeten daarom actie ondernemen. Maar hoe pakken wij de steeds toenemende stressniveaus aan die een direct gevolg zijn van een steeds stressvoller tijdperk in de geschiedenis? Wij moeten ons gaan richten op preventieve maatregelen, van het bevorderen van een gezonde, fysiek actieve levensstijl tot de behandeling van chronische somatische ziekten, matiging van het gebruik van psychotrope middelen en het faciliteren van mentale copingvaardigheden.
Psychologische flexibiliteit is bijvoorbeeld één techniek die wij allemaal in ons dagelijks leven kunnen toepassen en waarvan is aangetoond dat deze de veerkracht vergroot en emotioneel lijden vermindert. Psychologische flexibiliteit houdt in dat men in het huidige moment blijft, openstaat voor het ervaren van alle gedachten en gevoelens (goed of slecht) en handelt in dienst van onze waarden. Deze vaardigheid stelt individuen in staat verandering te omarmen, onzekerheid te verdragen en van perspectief te wisselen wanneer dat nodig is. Psychologische flexibiliteit gaat niet over het vermijden van stress, maar over het effectief reageren op stress, waarbij de eigen waarden als leidraad dienen. Door deze aanpassingsvaardigheid te cultiveren, verbeteren individuen hun emotioneel welzijn, verminderen zij rigide denkpatronen en bevorderen zij een grotere controle over hun mentale en emotionele ervaringen, wat uiteindelijk de algehele psychologische gezondheid bevordert.
Ten slotte betekent het integreren van technieken als deze in het weefsel van onze organisatie bovenal dat wij geestelijke gezondheid serieus nemen. Wanneer wij die olifant in de kamer erkennen, werken wij aan het bestrijden van het stigma – en het allerbelangrijkste: wij laten onze medewerkers weten dat zij gezien worden, wat het gemeenschapsgevoel zal versterken. Hierdoor worden doorgaans de wielen in beweging gezet voor de vorming van ondersteuningssystemen en een verminderd gevoel van vervreemding, die beide cruciaal zijn voor het verdragen van onzekerheid.
Dr. Beck is werkzaam als hoofdconsulent psychiater bij Paracelsus Recovery.
Bekijk de profielpagina van Dr. Med. Thilo Beck
Vervolg de reis